جستجوی وب سایت
 جستجو

جستجوی منابع
از کتابدار بپرسید
فهرست کتابخانه های ایران
 English | العربیه | Italiano | Français | Русскийسازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران صفحه اصلی تماس با ما نقشه سایت
خدمات » خدمات کتابخانه ملی » خدمات به ناشران » شماره استاندارد بین المللی پیایندها (شاپا) » فرايند درخواست شاپا

فرايند درخواست‌ و تخصيص شاپا
مركز ملّي‌ ايران‌ (شاپا) در تماس‌ مستقيم‌ با مركز بين‌المللي ‌ ISSN در پاريس‌ است‌ و طي‌ موافقتنامه‌اي‌ متعهد شده‌ است‌ ضمن‌ تخصيص‌ شماره‌ شاپا به‌ متقاضيان‌ فهرست‌ كامل‌ و مستندي‌ از مختصات‌ كتابشناختي‌ آنها را نيز تهيه‌ و در فواصل‌ معين‌ به‌ پايگاه‌ بين‌المللي‌ پيايندها ارسال‌ نمايد. لذا شايسته‌ است‌ ناشران‌ مجله‌ها، روزنامه‌ها و ساير پيايندها براي‌ تبليغ‌ بين‌المللي‌ نشريه‌ خود و ثبت‌ و ضبط‌ آنها در يك‌ پايگاه‌ بين‌المللي‌ نسبت‌ به‌ اخذ شماره‌ شاپا از طريق‌ كتابخانه‌ ملّي‌ اقدام‌ نمايند.
كتابخانه‌ ملّي‌فرم‌ مخصوص‌ اطلاعات‌ پيايندي (PDF)  را تهيه‌ كرده‌ است‌ و مي‌تواند به‌ وسيله‌ پست‌، پست‌تصويري‌ (فاكس‌)، سايت‌ اينترنتي‌ شاپا يا مراجعه‌ شخصي‌ آن‌ را در اختيار ناشران‌ و مديران‌ پيايندها قراردهد. اين‌ فرم‌ بايد توسط‌ متقاضي‌ براي‌ پيايند موردنظر پرشود. اين‌ پيايند ممكن‌ است‌ دو حالت‌ داشته‌ باشد:

1- هنوز اولين‌ شماره‌ آن‌ منتشر نشده‌ است‌ ولي‌ به‌ زودي‌ منتشر خواهد شد. در اين‌صورت‌ كافي‌ است‌ پرسشنامه‌ شاپا تكميل‌ و به‌ مركز ملّي‌ شاپا بوسيله‌ پست‌ تصويري‌، پست‌ يا هر وسيله‌ ديگر ارسال‌ گردد. مركز بلافاصله‌ شماره‌ را تعيين‌ و به‌ دفتر مجله‌ ارسال‌ خواهد كرد. به‌ اين‌ ترتيب‌ اين‌ نشريه‌ از اوّلين‌ شماره‌ داراي‌ شماره‌ منحصر به‌ فرد خود خواهد بود. ولي‌ طبيعي‌ است‌ كه‌ تا اولين‌ شماره‌ مجله‌ به‌ دفتر مركز ملّي‌ نرسد، اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ نشريه‌ در پايگاه‌ مركزي‌ ثبت‌ نخواهد شد. بنابراين‌ تقاضا مي‌شود ناشران‌ محترم‌ بلافاصله‌ پس‌ از چاپ‌ يك‌ نسخه‌ از آن‌ را به‌ دفتر « شاپا » ارسال‌ دارند.
2- در مورد مجلاتي‌ كه‌ در حال‌ انتشار است‌ كافي‌ است‌ ناشر يك‌ نسخه‌ از آخرين‌ شماره‌ منتشرشده‌ را همراه‌ با پرسشنامه‌ تكميل‌ شده‌ به‌ دفتر شاپا ارسال‌ دارد. به‌ اين‌ ترتيب‌ بلافاصله‌ اقدام‌ به‌ تخصيص‌ شماره‌ شاپا خواهدشد. معمولاً همه‌ اين‌ روند پس‌ از دريافت‌ مجله‌ و پرسشنامه‌ تكميل‌شده‌، در نهايت‌ سرعت‌ انجام‌ مي‌گيرد.

تغيير شاپا
شاپا و كليد عنوان‌ آن‌ براي‌ هر نشريه‌ پيايندي‌ منحصر به‌ فرد است‌. در موارد زير بايد تقاضاي‌ شاپاي‌ مجدد كرد:

 

وقتي‌ پيايند علاوه‌ بر فرم‌ چاپي‌ در قالب‌ رسانه‌اي‌ ديگر خواه‌ با همان‌ عنوان‌ يا عنواني‌ ديگر منتشر شود، براي‌ رسانه‌ جديد بايد شاپاي‌ جديد تقاضا شود.
مثال‌: سمرقند (چاپي‌)                  1735-0018
سمرقند (الكترونيكي‌ پيوسته‌)       1735-0075
اگر پيايندي‌ به‌ دو زبان‌ منتشر شود و هريك‌ جداگانه‌ انتشار بيابد براي‌ هر يك‌ بايد شاپاي‌ جداگانه‌ درخواست‌ شود.
مثال‌: روند اقتصادي‌ (فارسي‌)       1735-0042
روند اقتصادي‌ (انگليسي‌)             1735-0050
اگر پيايندي‌ در دو منطقه‌ جغرافيايي‌ منتشر شود براي‌ هركدام‌ يك‌ شماره‌ جداگانه‌ دريافت‌ مي‌شود.
اگر رسانه‌اي‌ در ويراستهاي‌ مختلف‌ منتشر شود، مثلاً ويراست‌ بين‌المللي‌ و ويراست‌ داخلي‌ براي‌ هركدام‌ بايد شاپاي‌ جديد تقاضا شود.
درهمكردها: اگر درهمكرد يك‌ نشريه‌ ماهانه‌ با همان‌ عنوان‌ نشريه‌ اصلي‌ منتشر شود شاپاي‌ جديد لازم‌ ندارد. تهيه‌ نمايه‌ و تجديدنظر در تنظيم‌ مقالات‌ تغيير اساسي‌ به‌ حساب‌ نمي‌آيد و شماره‌ جديد لازم‌ ندارد امّا اگر عنوان‌ عوض‌ شود، مثلاً كلمه‌ « سالانه‌» يا « درهمكرد» به‌ عنوان‌ اضافه‌ شود آنوقت‌ تغيير به‌ حساب‌ مي‌آيد و بايد شماره‌ جديد بگيرد.
تجديد چاپ‌: اگر نشريه‌اي‌ به‌ هر دليل‌ عيناً چاپ‌ شود شماره‌ جديد لازم‌ ندارد.
اگر نشريه‌اي‌ به‌ دو قسمت‌ مجزا تقسيم‌ شود بايد براي‌ هر دو تقاضاي‌ شاپاي‌ جديد كرد، مگر اينكه‌ عنوان‌ يكي‌ از نشريه‌ها همان‌ عنوان‌ قبلي‌ باقي‌ بماند كه‌ در اينصورت‌ فقط‌ بايد براي‌ ويراست‌ دوّم‌ تقاضاي‌ شاپا كرد.
اگر يك‌ يا چند پيايند در هم‌ ادغام‌ شوند و تشكيل‌ يك‌ پيايند بدهند بايد براي‌ آن‌ تقاضاي‌ شاپاي‌ جديد كرد مگر اينكه‌ نام‌ يكي‌ از مجلات‌ ادغام‌ شده‌ عيناً به‌ كل‌ تعلق‌ گرفته‌ باشد كه‌ در اين‌ صورت‌ شاپاي‌ آن‌ عنوان‌ عيناً براي‌ كل‌ تخصيص‌ مي‌يابد.
اگر پيايندي‌ بطور مداوم‌ داراي‌ پيوست‌، متعلقات‌ يا نشريات‌ وابسته‌ است‌ هركدام‌ از آنها بايد شاپاي‌ جداگانه‌ داشته‌ باشند.
و سرانجام‌ هرگونه‌ تغيير در عنوان‌ پيايند، مستلزم‌ شاپاي‌ جديد است‌. مگر اينكه‌ اين‌ تغيير بسيار جزيي‌ و بعد از پنج‌ كلمه‌ اوّل‌ عنوان‌ باشد.

 

شيوه‌ چاپ‌ شماره
توجه‌ داشته‌ باشيد كه‌ شماره‌ « شاپا » يكبار براي‌ هميشه‌ به‌ هر عنوان‌ مجله‌ داده‌ مي‌شود. مادامي‌ كه‌ مجله‌ بدون‌ هيچ‌ تغيير اساسي‌ منتشر مي‌شود در شماره‌ شاپا نيز تغييري‌ حاصل‌ نمي‌شود.
بر ناشران‌ واجب‌ است‌ كه‌ شماره‌ شاپا را در محلّي‌ كه‌ به‌ راحتي‌ قابل‌ رؤيت‌ باشد چاپ‌ نمايند. مركز بين‌المللي‌ ISSN گوشه‌ دست‌ راست‌ بالاي‌ جلد را توصيه‌ مي‌كند. در مورد مجلات‌ فارسي‌ اين‌ شماره‌ بهتر است‌ به‌ لاتين‌ در همان‌ مكان‌ ولي‌ پشت‌ جلد و به‌ فارسي‌ روي‌ گوشه‌ بالاي‌ دست‌ چپ‌ جلد چاپ‌ شود. شماره‌ شاپا از هشت‌ رقم‌ تشكيل‌ شده‌ كه‌ رقم‌ هشتم‌ آن‌ رقم‌ كنترل‌ است‌. طبق‌ توصيه‌ مركز بين‌المللي‌ اين‌ شماره‌ هميشه‌ بايد با كوته‌نوشت‌ ISSN همراه‌ باشد، زيرا در غيراينصورت‌ ممكن‌ است‌ با شماره‌هاي‌ ديگر اشتباه‌ شود. همچنين‌ بهتر است‌ بين‌ چهار شماره‌ اوّل‌ و چهار شماره‌ دوّم‌ يك‌ فاصله‌ يا يك‌ خط‌ اتصال‌ (Hyphen) گذاشته‌ شود. مثل‌: 1162 - ISSN 1735

شيوه‌ چاپ‌ شاپا روي‌ پيايندهاي‌ غيرچاپي
روي‌ مواد غيرچاپي‌ پيايندي‌ مثل‌ نوار، كاست‌ و غيره‌ اين‌ شماره‌ بايد بهمان‌ طريق‌ كه‌ گفته‌ شده‌ روي‌ تمامي‌ محلهايي‌ كه‌ به‌ آساني‌ قابل‌ رؤيت‌ باشد چاپ‌ شود. مثلاً روي‌ جعبه‌، محفظه‌، برچسب‌ داخل‌ و غيره‌.
در مورد ميكروفيشهاي‌ پيايندي‌، شماره‌ بايد در باريكه‌ بالاي‌ فيش‌ كه‌ بخش‌ معرفي‌ ميكروفيش‌ روي‌ آن‌ قراردارد، و نيز روي‌ برچسبها اگر داشته‌ باشد ذكر شود.
در مورد منابع‌ الكترونيكي‌ (اعم‌ از لوح‌ فشرده‌ يا منابع‌ الكترونيكي‌ پيوسته‌) شماره‌ بايد روي‌ صفحه‌ نمايش‌ عنوان‌ و راهنماي‌ اصلي‌ (main menu) و در مورد لوح‌ فشرده‌ روي‌ برچسب‌ وسط‌ و محفظه‌ آن‌ ظاهر شود.

در صورت‌ هر گونه‌ اشكال‌ از طريق شماره تلفن 88644061 يا 88644000 (داخلي 3330)، دورنگار 88644061‌  و يا پست‌ الكترونيكي‌ مركز ملّي‌ شاپا issn@nlai.ir با ما تماس‌ بگيريد.

صفحه های مرتبط در این سایت

کليه حقوق اين سايت برای سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران محفوظ است (يادداشت هاي حقوقي)