معرفی كتاب «تقويم تاريخ دفاع مقدس، جلد يكم؛ زمینه‌های بروز جنگ»



اين كتاب، همراه با پنج مجلد ديگر، به همت دفتر پژوهش‌هاي نظري و مطالعات راهبردي نداجا، و به منظور اطلاع رساني تخصصي در زمينه‌ي تبيين نقش نيروي دريائي ارتش جمهوري اسلامي ايران در طول هشت سال دفاع مقدس، نگارش يافته است.
جلد اول، با عنوان «زمينه‌هاي بروز جنگ»، از يك پيشگفتار و پنج بخش تشكيل شده است. در پيشگفتار، به اهميت بررسي تاريخ و به تبع آن، اسناد تاريخي اشاره شد. آن‌گاه در بخش اول تحت چهار عنوان مستقل كليات كشور عراق، روابط ايران و امپراتوري عثماني، روابط ايران و دولت پادشاهي عراق، و روابط ايران با جمهوري عراق و تشديد اختلافات؛ به بررسي ريشه‌هاي تاريخي اختلاف‌هاي ايران و عراق پرداخته شده است.
بخش دوم كتاب، به بررسي اهميت ژئوپلتيكي عراق، جايگاه آن در ژئوراهبرد‌هاي منطقه‌اي و مختصات و اهميت اروندرود، اختصاص يافته است.
در بخش سوم، موضوعاتي چون شرايط و زمينه‌هاي سياسي، منطقه‌اي و بين‌المللي قبل از جنگ، ابرقدرت‌ها و روابط ايران و عراق، روابط ايران و عربستان سعودي و تأثير آن بر موقعيت سياسي عراق، روابط ايران و ايالات متحده‌ي آمريكا و ادعاهاي عراق و ايجاد زمينه‌هاي تجاوز به خاك ايران، مورد بررسي قرار گرفته‌است.
بخش چهارم، به بيان وضعيت كلي ارتش‌هاي عراق و ايران پرداخته و بالأخره در بخش پنجم، وقايع و رويدادهاي مهم قبل از تهاجم سراسري عراق، از سال 1358 تا شهريور 1359شمارش شده است.
بخش انتهائي كتاب، به ضمايم اختصاص يافته كه عبارت‌اند از:
ضميمه‌ي الف، «قرارداد دوم ارزروم»؛
ضميمه‌ي ب، «پروتكل تحديد حدود مرزي ايران و عثماني، چهارم نوامبر 1913»؛
ضميمه‌ي ج، «عهدنامه‌ي مربوط به مرز دولتي و حسن همجواري بين ايران و عراق»؛
ضميمه‌ي د، «پروتكل راجع به تعيين مرز رودخانه‌اي بين ايران و عراق»؛
ضميمه‌ي ه، «قانون موافقت‌نامه بين ايران و عراق، راجع به مقررات مربوط به كشتيراني در شط‌العرب»؛
ضميمه‌ي و، «متن اطلاعيه به دريانوردان شماره‌ي 59/17»؛
ضميمه‌ي ز، «هشدار ويژه‌ي سازمان نقشه‌برداري و مركز آبنگاري ايالات متحده‌ي امريكا، شماره‌ي 48، 22م سپتامبر 1980»؛
گزيده‌ي اسناد دفاع مقدس نداجا.
كتاب «تقويم تاريخ دفاع مقدس؛ زمینه‌های بروز جنگ» را، ناخدا يكم جعفري جبلي و ناخدا يكم مجيد منصوري نگاشته‌اند. اين كتاب، به همت انتشارات ارتش جمهوري اسلامي ايران، نيروي دريائي، دفتر پژوهش‌هاي نظري و مطالعات راهبردي، در 481 صفحه، در سال 1389 به چاپ رسيده است.